Her sal ji aliyê dîrokî ve keşfên nû tên dîtin
Vê carê zanyaran li nêzîkî Romayê Hestiyên fîlan ên li Casal Lumbroso ku bi qasî 400,000 salî ne dîtin.
Tê bawerkirin ku mirovên kevnar amûrên kevirî yên biçûktir bikar anîne da ku yên mezintir ji bermahiyên ajalekî mezin çêbikin.
Palaeoloxodon Antiquus bav û kalê fîlê asyayî yê nûjen
Palaeoloxodon antiquus, bav û kalê fîlê Asyayî yê nûjen e. Di serdema navîn û dawiya Pleistosenê de jiya ye.
Bi giraniya xwe heta 13,000 kîlogram û bilindahiya xwe nêzîkî 4 metreyan, ev heywan ji mamutan jî mezintir bûn.
Paleontologan li nêzîkî Romayê, li cihê Casal Lumbroso, fosîlên heywanan û amûrên kevirî yên biçûk derxistin holê .
Ew dibêjin ku ev cih yek ji baştirîn cihên serjêkirina fîlan li Ewropayê ye.
Piraniya amûran ji 3 santîmetreyan dirêjtir nebûn
Lêkolîneran ji Palaeoloxodonekî zêdetirî 300 bermayiyên îskeletî û zêdetirî 500 amûrên kevirî dîtin, ku dîroka wan vedigere nêzîkî 404,000 sal berê.
Piraniya van amûran ji 3 santîmetreyan dirêjtir nebûn, dibe ku ji ber nebûna kevirên mezintir li herêmê be.
Li gorî lêkolînê, ku encamên wê di kovara PLOS One de hatine weşandin , gelek hestiyan şikestin hebûn ku demek kurt piştî mirinê çêbûn û bi şopên lêdanê re lihevhatî bûn.
Her wiha, nebûna şopên birîn an xêzkirinê li ser hestiyan nîşan dide ku amûrên kevirî ji bo birînkirina tevnên nerm ên heywanan hatine bikar anîn.
Her wiha zanyaran dît ku hin hestiyên fîlan ji bo amûrên mezintir hatine hilberandin.
Ka çawa komên mirovan ên ku 400,000 sal li Romayê dijiyan
Lêkolîneran di daxuyaniyekê de gotin:
"Lêkolîna me nîşan dide ka çawa komên mirovan ên ku 400,000 sal berê li herêma Romayê dijîn, ne tenê ji bo xwarinê, lê di heman demê de bi veguherandina hestiyên wan bo amûran çavkaniyek bêhempa wekî fîlan bi kar anîne."
Ji nû ve avakirina van bûyeran û vejandina senaryoyên kevnar û windabûyî cîhanekê eşkere dike ku mirov, ajal û ekosîstem bi awayên ku îro jî me matmayî û balkêş dikin, bi hev re têkilî datînin.
Mimkun e ku mirovan bi rêbazek cûda nêçîra heywan kiribin
Tîm bawer dike ku ne mimkûn e ku mirovên kevnar bi van amûrên piçûk fîlê mezin nêçîr kiribin, û heywan bi mirinek xwezayî miribe.
Lêbelê, her wiha mimkun e ku mirovan bi rêbazek cûda nêçîra heywan kiribin.
Her çend zanyar bi teqezî nizanin ka cureyê mirovan ji kîjan cureyî berpirsiyarê van amûran e, lê ew texmîn dikin ku ew dikare Homo heidelbergensis an Homo erectus be.
